Het netwerk van interne mediators strekt zich uit over heel Nederland. In april was ik in Lelystad voor een interview met Lianne Rijs en Lucy de Kwaadsteniet. Nu zit ik in het zuiden van het land aan de thee met Limburgse vlaai met Anke Vos, intern mediator van de Algemene Pensioen Groep (APG). Een mooi gesprek over iets bijdragen en toegevoegde waarde hebben èn over de gevolgen van het pensioenakkoord voor interne mediators.

APG, vertel me eerst wat voor bedrijf dat is.

Anke: “APG is uitvoerder van pensioenregelingen voor onder meer de overheid- en onderwijssector. Ik werk voor het onderdeel APG Service Partners. Wij voeren regelingen uit voor bijzondere inkomensaanvullingen, zoals bijvoorbeeld bovenwettelijke WW-regelingen. Daarnaast begeleiden we werkgevers in het fit en vitaal houden van hun medewerkers, om grip te krijgen op verzuim en om oud-medewerkers aan een nieuwe baan te helpen. Ons doel is om een bijdrage te leveren aan het ’arbeidsfit tot pensioen’ te kunnen blijven werken.”

Je bent relatiemanager en intern mediator, hoe is dat ontstaan?

“Ik was arbeidsjurist/HR-specialist bij APG en merkte dat ik het beleidswerk minder leuk ging vinden. Ik wilde graag veel concreter een bijdrage kunnen leveren dan door het schrijven van beleidsstukken. APG stimuleert ontwikkeling van medewerkers door middel van “the making of you”. Je wordt uitgedaagd om over jezelf na te denken, wat vind je belangrijk. ‘Mijn’ HR-onderwerpen verzuim en vitaliteit boeiden me nog steeds, maar ik miste het klantcontact. Via een collega ben ik toen gaan praten binnen APG Service Partners. Zij adviseerden met name binnen het onderwijs al jarenlang op het gebied van vitaliteit en verzuim. Zo werd ik relatiemanager.” En de stap naar intern mediator? Anke: ”Ik krijg er energie van om mensen concreet te kunnen helpen, toegevoegde waarde te kunnen leveren. Dat was ook wat ik leuk vond toen ik ooit begon als advocaat. Alleen merkte ik dat ik vaak niet zo’n uitgesproken oordeel heb en juist dat heeft me uiteindelijk tot mediation gebracht.”

Hoe is interne mediation bij APG vorm gegeven?

“Ook binnen ons bedrijf zijn er soms moeilijke situaties die niet door HR,  vertrouwenspersonen of bedrijfsmaatschappelijk werk opgelost kunnen worden. Hoe mooi is het dan, als je kunt voorkomen dat standpunten verharden en er (uiteindelijk) geprocedeerd wordt. Ik zat aan het einde van mijn mediationopleiding en interne mediation leek me een geweldige kans. Die kans werd me door APG ook gegund. De OR en de vakbonden hadden er ook oren naar om een loketje of een persoon te hebben van iemand die neutraal is èn er voor twee partijen is. Er was enthousiasme en er werden natuurlijk ook kritische vragen gesteld. Afgesproken is om rustig aan te beginnen. Ik heb de HR managers gesproken, HR business partners, bedrijfsartsen, vertrouwenspersonen en bedrijfsmaatschappelijk werk. Ik heb verteld wat de bedoeling is, wat mediation is. Dat we elkaar kunnen versterken. Ik heb hierbij veel gehad aan ons netwerk van interne mediators. Annemarie Nijhof was destijds intern mediator bij ASML. Voordat ik startte heb ik uitgebreid met haar gesproken en veel informatie en tips gekregen. Vervolgens heb ik gekeken wat er op me af kwam. Ik doe het nu 2,5 jaar en merk dat er meer zaken komen. Medewerkers komen via HR, de bedrijfsarts, vakbond of een OR lid bij me. We hebben sinds een jaar verzuim coaches, zij verwijzen ook door.”

Heb je een tip voor iemand die interne mediation wil opzetten binnen zijn of haar organisatie?

“Het is belangrijk dat je ambassadeurs hebt door de lagen van de organisatie heen. Mensen moeten ervaren dat het helpt. En …. je moet zelf enthousiasme uitstralen.”

Wat voor soort mediator ben je?

“In het kader van “the making of you” moest ik drie mensen vragen wat ze mijn sterke punten vonden. Ik kreeg van alle drie terug dat ik goed kan luisteren. Dat vond ik helemaal niet bijzonder! Ik ben over het algemeen de rustige, de luisteraar. Dat is in een mediation soms al voldoende. Dat je door je lichaamshouding en vragen het gevoel geeft dat ze hun verhaal kwijt kunnen, dat er echt geluisterd wordt.” In aansluiting hierop, wat zijn je drijfveren om mediator te zijn? Anke: “Iets kunnen bijdragen, houvast zijn. Een klein lichtpuntje bieden in een voor partijen vervelende en moeilijke situatie. Ook de nieuwsgierigheid in wie iemand is. Ik vind het bijzonder dat ik zelf soms ook geraakt word in mijn werk.”

Kun je een goede ervaring noemen?

“Een partij kan soms zeggen: ”ik stip het even aan, maar het is verder niet belangrijk, dus laten we er niet te lang bij stilstaan”. Als je daar in het gesprek nog een keer op door prikt en je merkt dat dáár juist een heel stuk van de emotie zit, dan vind ik dat heel mooi. De ogen van de ander gaan open “dat heb ik nooit gemerkt, dat wist ik niet”. Ik vind het ook geweldig als je merkt dat er weer ruimte komt voor humor. Dat er een grapje gemaakt kan worden, dat geeft lucht.”

En een lastige situatie?

“Dat is het moment dat je beseft dat je vooral zelf heel hard aan het werk bent.” Waarom doe je dat? “Je wilt zo graag dat partijen dichterbij elkaar komen. Het achterover leunen vind ik dan moeilijk. Je wilt het graag goed doen, voor partijen en voor jezelf. Je wilt dat het lukt en dat kan niet altijd. Om dat onder ogen te zien, vind ik lastig.”

Een actueel onderwerp is het pensioenakkoord, hoe kijk je daar tegenaan?

“Een goede vraag en één waar ik geen pasklaar antwoord op heb! Het pensioenakkoord ziet op dit moment vooral op een temporisering van de AOW-leeftijd. Er moet nog heel wat meer overeengekomen worden. Ik denk dat we ons er vooral van bewust moeten zijn dat we echt langer moeten doorwerken. Hoe kun je dat op een goede en gezonde manier doen? Als je ouder wordt nemen bijvoorbeeld de risico’s op chronische ziekten toe. Verzuim zal daardoor bij de hogere leeftijden over het algemeen hoger zijn. Dit vergt wat van werkgever en werknemer en kan een bron van irritatie en conflict zijn. Dit kunnen redenen zijn om de interne mediator in te schakelen.”

De laatste vraag, ik ben benieuwd naar het voorwerp/beeld waar je inspiratie uit haalt.

“Ik heb een plaatje van Fokke & Sukke uitgezocht. Enerzijds omdat humor een mooi element in een mediation kan zijn en anderzijds omdat het weergeeft dat er nog een wereld voor mediation te winnen is.”

 September 2019